
نکات ایمنی در جابهجایی و حمل و نقل کندوهای زنبور عسل
اگرچه هر ساله تعداد زیادی از زنبورهای عسل بهمنظور گردهافشانی در سراسر آمریکای شمالی جابهجا میشوند، اما این جابهجاییها همچنان میتواند برای زنبورها تنشزا باشد. زمانی که قصد جابهجایی کندوها را دارید، بسیار مهم است که همه چیز را از پیش برنامهریزی کرده باشید تا کمترین اختلال ممکن برای زنبورها ایجاد شود. فرقی نمیکند که در حال اسبابکشی به خانهای جدید باشید، یک کلنی تازه خریداری کرده باشید، یا فقط بخواهید در هوای سرد موقعیت کندوها را تغییر دهید؛ آمادگی کافی باعث خواهد شد که این جابهجایی بهراحتی و بدون مشکل انجام شود.
انتقال کندوها
بر اساس یک قاعدهٔ کلی، کندوهای زنبور عسل باید یا به فاصلهای کمتر از یک متر یا بیش از پنج کیلومتر از محل قبلیشان منتقل شوند. دلیل این موضوع آن است که در جابهجاییهای کوتاه، زنبورهای جستوجوگر به همان محل قبلی بازمیگردند. اگر قصد دارید کندوها را بیش از پنج کیلومتر جابهجا کنید، حتماً وسیلهٔ نقلیهای متناسب با نیاز خود انتخاب کنید؛ وسیلهای که هم ظرفیت تعداد کندوهای مدنظر شما را داشته باشد و هم بتوان کندوها را بدون ایجاد مزاحمت زیاد، بهراحتی در آن بارگیری و تخلیه کرد. کندوها را محکم با تسمه ببندید و برای کاهش تکانهای شدید در مسیر، زیر آنها ضربهگیر یا بالشتک قرار دهید. توقف در طول مسیر باعث اختلال بیشتر در آرامش زنبورها میشود، بنابراین اگر قصد سفر در مسافت طولانی دارید، از سالم بودن وسیلهٔ نقلیه و پُربودن باک بنزین اطمینان حاصل کنید.
زمانبندی مناسب
جابجایی برای زنبورها تجربهای پر از تنش است، لذا پس از آمادهسازی وسیلهٔ نقلیه و کندوها، باید هرچه سریعتر حرکت را آغاز کنید. اگر در مقصد، پایهٔ مرتفعی برای قرارگیری کندو در نظر دارید، آن را از پیش در محل جدید مستقر کنید تا هنگام رسیدن، تأخیری در جایگذاری کندوها به وجود نیاید. جابهجایی کندوها در ساعات ابتدایی صبح یا هنگام غروب این اطمینان را به شما میدهد که هیچیک از زنبورها در حال جستوجوی غذا نباشند. اگر قرار است تعدادی از کندوها را در محل قبلی باقی بگذارید، ممکن است لازم نباشد که همهٔ زنبورها را تا آخرینشان همراه خود ببرید، چون آنها میتوانند با یکی از کلنیهای باقیمانده در محل، سازگار شوند. اما اگر فقط یک کندو دارید، با صبر کردن تا شب و تاریکی هوا، میتوانید مطمئن شوید که همهٔ زنبورهای باقیمانده به داخل کندو بازگشتهاند.
خنک نگهداشتن کندوها
جابجایی کندوها در زمانهای خنکتر روز نیز از داغشدن بیش از حد کندو جلوگیری میکند. اگر ناچارید کندوهای خود را در فصل تابستان منتقل کنید، به یاد داشته باشید که در هوای گرم، کندوی بستهٔ پُر از زنبورهای مضطرب ممکن است آنقدر داغ شود که شانههای عسل داخل آن ذوب شوند. استفاده از پوششهای توری مخصوص حملونقل کندو، باعث میشود زنبورها درون کندو محبوس بمانند ولی در عین حال، تهویهٔ کافی برای خنک ماندن کندو فراهم گردد. مقداری آب در وسیلهٔ نقلیهٔ خود به همراه داشته باشید تا در صورت نیاز، بتوانید کمی از آن را به داخل کندو اسپری کنید و دمای داخل را پایین بیاورید. در زمانهای سرد سال نیز دمای هوا نباید هنگام جابهجایی کمتر از ۱۰ درجهٔ سانتیگراد باشد، زیرا زنبورها در دمای پایین به شکل خوشهای به هم میچسبند و اگر در طول مسیر تکان بخورند و از خوشه جدا شوند، ممکن است نتوانند به گروه بازگردند و در نتیجه، جان خود را از دست بدهند.
گاهی اوقات ناگزیر به جابهجایی یک کندو خواهید بود، اما باید سعی کنید هرگونه اختلال در کار زنبورها را به حداقل برسانید. با برنامهریزی دقیق برای وسیلهٔ نقلیه، انتخاب زمان مناسب برای جابهجایی، و آمادهسازی کامل محل جدید از پیش، این فرآیند بدون دردسر انجام خواهد شد و زنبورهای شما بهسرعت در مکان جدید خود مستقر خواهند شد.
چگونه زنبورها را با خودرو شخصی جابهجا کنیم
اگرچه کامیون بهترین وسیله برای انتقال زنبورها به شمار میرود، اما ممکن است اینکار برای همهٔ زنبورداران میسر نباشند. در چنین شرایطی، حمل زنبورها با خودرو شخصی نباید کاری پرخطر باشد. با این حال، اگر این کار بهدرستی انجام نشود، ممکن است شرایط بهشدت نامطلوبی پیش بیاید.
آمادهسازی کندو برای جابهجایی
- لباس محافظتی – اطمینان حاصل کنید که بهطور کامل با تجهیزات محافظ از جمله نقاب زنبورداری، دستکش و لباس یکسره پوشانده شدهاید.
- ایمنسازی کندو – کندو باید در طول جابهجایی کاملاً محکم و ایمن باشد. میتوانید از تسمه برای سفت نگهداشتن تختهکف به جعبه پرورشی استفاده کنید. برای مسافتهای طولانی، استفاده از تسمههای ضامندار توصیه میشود.
- بستن ورودی و خروجی کندو – این کار باید شبهنگام یا در ابتدای صبح انجام شود، زمانی که همهٔ زنبورها داخل کندو هستند. برای بستن ورودیها میتوانید از گلولهای از پشمِ فولادی یا تکهای توری فلزی استفاده کنید که با نوار چسب یا منگنه ثابت شده باشد. همچنین باید تمامی سوراخهای تهویه را بررسی کرده و پیش از قرار دادن کندو در خودرو، آنها را ببندید. میتوانید برای ایمنی بیشتر از پارچهٔ تور استفاده کنید.
در صورت تمایل مقاله ” یا جهت قرارگیری کندو مهم است؟ ” را مطالعه کنید 🌹

- زنبورها را در صندوق عقب قرار ندهید : در این بخش از خودرو تهویه مناسب وجود ندارد و دمای داخلی میتواند بهسرعت به حد خطرناکی برسد. اگر کندو بهخوبی ایمن شده باشد، قرار دادن آن روی صندلی عقب مشکلی نخواهد داشت.
- بهتنهایی و با سرعت کم رانندگی کنی : این سفر خانوادگی نیست؛ بنابراین بهتنهایی رانندگی کنید و سرعتتان را پایین نگه دارید.
- کندو را کاملاً ایمن کنید : این کار از جابهجاشدن یا لغزیدن کندو در حین حرکت جلوگیری میکند.
- آرامش خود را حفظ کنید : ممکن است چند زنبور راهی برای خروج پیدا کرده و در خودرو پرواز کنند. در چنین شرایطی آرامش خود را حفظ کرده و دچار وحشت نشوید. بیشتر زنبورها داخل کندو خواهند ماند، بنابراین تمرکزتان را بر رانندگی حفظ کنید.
- زنبورها را خنک نگه دارید : میتوانید از یک بطری اسپری پُر از آب خنک برای پاشیدن روی کندو استفاده کنید. پاشیدن آب ساده یا محلول آب و شکر میتواند به خنک نگهداشتن زنبورها در طول مسیر کمک کند.
جابجایی کندوها در شب
بهعنوان یک زنبوردار، دیر یا زود ناچار خواهید شد کندویی را جابهجا کنید، حتی اگر محل انتخابی شما برای زنبورها کاملاً مناسب باشد. داشتن مهارت در انتقال کندو نهتنها سلامت کلنی را در طول جابجایی و پس از آن تضمین میکند، بلکه میزان تلفات را برای زنبوردار به حداقل میرساند. برنامهریزی دقیق برای چنین اقدامی توصیه میشود، مگر در مواقع اضطراری. با این حال، انجام جابهجایی کندوها در شب بهشدت برای زنبورداران توصیه میشود.
دلایل جابهجایی کندوها در شب
برخی از دلایل اصلی برای جابهجایی کندوها عبارتاند از:
- نگرانی همسایگان از حضور زنبورها و مجبور شدن زنبوردار به انتقال آنها به مکانی دیگر.
- موفقیت چشمگیر در زنبورداری که زنبوردار را به تقسیم کندو یا بخشیدن بخشی از زنبورها به یک زنبوردار تازهکار وامیدارد.
- دعوت یک کشاورز ارگانیک برای قرار دادن تعدادی از کندوهای شما در زمین او.
دلایل جابهجایی کندوها متنوعاند، و اگر نیاز به این کار دارید، باید از روشهای توصیهشده و استاندارد استفاده کنید.
کندوها باید صرفنظر از فاصلهی جابهجایی، در شب منتقل شوند. شب زمانی است که همهی زنبورها، از جمله زنبورهای جستجوگر که در روز بیرون از کندو هستند، به داخل بازگشتهاند.
پیش از جابهجایی، باید تمام ورودیهای کندو بسته شوند تا هیچ زنبوری در این فرایند بیرون نماند. میتوانید از نوار چسب استفاده کنید، اما تهویهی مناسب برای زنبورها را نیز در نظر داشته باشید. اگر زنبورهایی نزدیک ورودی باقیماندهاند، با استفاده از دودی، آنها را به داخل کندو هدایت کنید. چند پاف دود در اطراف ورودی کافی است.
از توری فلزی به کمک چسب یا منگنه نیز میتوان برای بستن ورودیها استفاده کرد. همچنین استفاده از پشم فولاد برای پوشاندن ورودیها گزینهی مناسبی است. بسته به نوع کندو، به خاطر داشته باشید که باید سقف کندو را نیز ببندید. در برخی انواع کندو، ممکن است لازم باشد سوراخِ درپوش میانی را با توری مسدود کنید.
جابهجایی کندو در زمستان
زمستان بیتردید یکی از چالشبرانگیزترین دورهها برای زنبورهای عسل است. در این زمان زنبورها عمدتاً در داخل کندو میمانند، و ممکن است این موضوع باعث شود که زنبوردار تصور کند زمستان زمان مناسبی برای جابهجایی کندو است. اما این کار بهشدت توصیه نمیشود، مگر در صورت اجبار. با این حال، بسیاری از زنبورداران در فصل زمستان کندوهای خود را به مکانهای جدید منتقل میکنند؛ مثلاً برای دسترسی به منابع بیشتر تغذیه یا مکان گرمتر.
چرا کندوها در زمستان جابهجا میشوند؟
دلایل مختلفی برای جابهجایی کندو در زمستان وجود دارد که بسته به شرایط منطقه، متفاوت است:
- زنبورداران در مناطق معتدل، زمستانهای ملایمی تجربه میکنند. آنها کندوهای خود را به مکانهایی منتقل میکنند که گلهای زمستانگل در آنها فراوان باشد. این امر غذا را برای کلنی فراهم کرده و امکان برداشت عسل زمستانی را برای زنبوردار فراهم میسازد.
- در مناطقی که دمای روز کمتر از ۱۰ درجه سلسیوس (۵۰ درجه فارنهایت) میشود، زنبورها باید به مکانی گرمتر منتقل شوند؛ در غیر اینصورت خطر مرگ کل کلنی بهدلیل سرما وجود دارد.
- برخی زنبورداران برای آمادگی در برابر جریان شهد بهاره، کندوها را در زمستان منتقل میکنند. از آنجا که زنبورها در زمستان در داخل کندو خوشه میزنند، امکان جابهجایی در روز وجود دارد، بر خلاف تابستان که فقط در شب باید انجام شود.
- در مناطق با زمستان بسیار سرد، زنبورداران ناچارند کندوها را به مکانهای سرپوشیده منتقل کنند تا از زنبورها در برابر سرمای شدید و وزش باد محافظت شود.
نتیجهگیری
حمل زنبورها با خودرو نباید موجب ترس شود، حتی اگر کلنی تهاجمی باشد. کافی است کندو بهخوبی مهار شده و تهویهی کافی برای آن در نظر گرفته شود. زنبورها را خنک نگه دارید و در صورت توقف بین راه، از توقف طولانی خودداری کنید.
جابهجایی کندو در شب اکیداً توصیه میشود. اگر فاصلهی انتقال کوتاه است، میتوانید این کار را بهتنهایی در حیاط انجام دهید. در صورتی که کندو سنگین باشد، میتوان از سکو و کمک همسایه بهره گرفت. اگر قرار است کندو را به ملکی دیگر منتقل کنید، شاید به کامیون یا تریلر نیاز داشته باشید.
در زمستان نیز میتوان کندو را جابهجا کرد، اما باید شرایط آبوهوایی را در نظر گرفت. اگر محل زندگیتان در تمام زمستان سرد است، کندو را در روز و برای فواصل کوتاه جابهجا کنید. اگر در منطقهای با زمستان معتدل زندگی میکنید، بهترین زمان برای جابهجایی، شب است. فاصلهی انتقال برای مسافتهای کوتاه ۲ متر و برای مسافتهای بلند دستکم ۳ کیلومتر باید باشد. همچنین جهت ورودی کندو و ارتفاع آن باید حفظ شود.

از همراهی شما سپاسگزاریم و امیدواریم مطالعه این مقاله برایتان سودمند و لذتبخش بوده باشد. برایتان آرزوی موفقیت داریم. اگر در خصوص رعایت نکات ایمنی در جابهجایی و حمل و نقل کندوها نظری دارید لطفا جهت بهره برداری دیگران آنرا در قسمت دیدگاه ها به اشتراک بگذارید 💐
ترجمه مقاله توسط مرکز تخصصی زنبورداری و پرورش ملکه ارجان


